Biberon Çürüğü Nedir?
Biberon çürüğü, özellikle gece beslenmesi sırasında süt, mama, meyve suyu, ballı/sütlü içecek gibi şeker içeren sıvıların dişlerle uzun süre temas etmesi sonucu oluşan hızlı ilerleyen bir çürük türüdür.
Biberon çürüğü en çok şu dişlerde görülür:
Üst ön süt dişleri
Üst azı dişleri
Alt ön dişler ise genellikle dil ve tükürük tarafından daha iyi korunduğu için daha az etkilenir
Biberon Çürüğü Neden Oluşur?
Biberon çürüğünün temel nedeni gece beslenmesi ve şekerli sıvıların uzun süre ağızda kalmasıdır.
Gece uyku sırasında:
Tükürük akışı azalır,
Ağız kendini temizleyemez,
Şekerli sıvılar diş yüzeyine yapışarak bakterilerin asit üretmesini kolaylaştırır.
Bu süreç çocuklarda çok hızlı ilerler ve kısa sürede kahverengileşen, kırılan, ağrıyan dişlere yol açabilir.
Biberon Çürüğünün Belirtileri Nelerdir?
Erken teşhis için belirtileri bilmek çok önemlidir.
✔ Beyaz, tebeşirimsi lekeler: Çürüğün ilk evresidir ve bu aşamada tamamen durdurulabilir.
✔ Sarı-kahverengi renk değişimleri: Çürüğün ilerlediğini gösterir.
✔ Dişlerde kırılmalar ve çukurlaşmalar
✔ Soğuk-sıcak hassasiyeti veya ağrı
✔ Çocuğun bir şey yerken aniden tepki vermesi
Bu belirtilerden biri bile varsa bir pedodonti uzmanı tarafından değerlendirilmelidir.
Biberon Çürüğü Hangi Durumlarda Daha Sık Görülür?
Gece süt / mama ile uyuma
Biberona meyve suyu, ıhlamur, ballı içecekler koyma
Beslenmeden sonra dişlerin temizlenmemesi
Aşırı şekerli ve yapışkan gıdalar
Uzun süre emzik veya biberonla kalma
Ağız bakımının düzenli yapılmaması
Bu faktörler birleştiğinde çürük oluşumu çok daha hızlanır.
Biberon Çürüğü Nasıl Önlenir?
Biberon çürüğünün en güzel yanı, tamamen önlenebilir bir sorun olmasıdır. İşte pedodontistlerin önerdiği en etkili yöntemler:
1. Gece Beslenmesini Kademeli Olarak Azaltın
Gece uyurken süt vermek ağızda asit birikimini artırır.
Bunun yerine:
1 yaş sonrası gece beslenmesini azaltmaya başlamak
Uyku öncesi sadece su içirmek
Süt içtikten sonra mutlaka dişleri temizlemek
çok önemlidir.
2. Süt İçtikten Sonra Dişleri Temizleyin
0–12 ay arası:
➡️ Temiz gazlı bez veya parmak fırça ile diş etlerini ve dişleri silin.
1 yaş sonrası:
➡️ Yaşa uygun bir fırça ve pirinç tanesi kadar florlu macun kullanılabilir.
3. Biberonda Şekerli İçecek Kesinlikle Vermeyin
Biberonda şu içecekler çok hızlı çürük yapar:
Meyve suyu
Ballı/şekerli su
İhlamur
Mama ve bisküvili karışımlar
Aromalı sütler
Beslenme sadece bardak veya pipetli bardakla yapılmalıdır.
4. Emzik veya Biberonu Ballı/Sütlü Karışıma Batırmayın
Bazı aileler bebek rahat uyusun diye emziği bala, pekmeze veya şekere batırır.
Bu durum çürüğün aniden ve agresif şekilde başlamasına yol açar.
5. İlk Diş Çıktığında Pedodontiste Kontrole Gidin
İlk diş çıkar çıkmaz yapılan muayene:
Ağız hijyeni eğitimi,
Beslenme düzeni,
Erken çürük tespiti
için çok önemlidir.
Türk Pedodonti Derneği, ilk dişle birlikte 6 ayda bir düzenli kontrolü önermektedir.
6. Flor Uygulamaları Çürüğü Önemli Ölçüde Azaltır
Gerekli görülen bebek ve çocuklarda profesyonel flor uygulaması çürük oluşum riskini büyük ölçüde azaltır.
Güvenli, hızlı ve etkili bir işlemdir.
Biberon Çürüğü Tedavi Edilebilir mi?
Erken dönemde fark edilirse:
Flor uygulaması
Dişin güçlendirilmesi
Beslenme planının düzenlenmesi
ile çürük durdurulabilir.
İlerlediğinde ise:
Dolgu
Kanal tedavisi
Gerekirse çelik kron
gibi restoratif işlemler gerekebilir.
Sonuç: Basit Önlemlerle Sağlıklı Süt Dişleri Mümkün
Biberon çürüğü ciddi bir sorun gibi görünse de, doğru beslenme alışkanlıkları ve düzenli ağız bakımıyla %100 önlenebilir bir problemdir.
Bebeğinizin sağlıklı, parlak ve güçlü dişlere sahip olması için:
✔ Gece biberonunu bırakmak,
✔ Şekerli içecekleri kesmek,
✔ Düzenli pedodonti kontrolü yapmak
en etkili adımlardır.